1-کلاه به کلاه کردن
کلاه به کلاه کردن یعنی کتمان کسری وجوه نقداز طریق تاخیردر ثبت وجوه نقد دریافتی.مقایسه ثبتهای روزانه در دفتر روزنامه دریافتهای نقدی با وجوه واریزی ممکن است اینگونه از تقلب راآشکار سازد.به عنوان مثال در مرحله اول صندوق دار وجوه نقدی از کسری (الف) رابدون انکه از بابت آن ثبتی در حساب به عمل اید برداشت میکند ومنتظر می ماند تا مشتری (ب) بدهی خود راپرداخت کند در این مرحله وصولی از مشتری (ب)را در بستانکار حساب (الف)ثبت می کند.به این ترتیب حساب مشتری (ب)تاذ دریافت از مشتری دیگر پرداختی رانشان نمی دهد باانجام این نوع تقلب حسابهای در یافتنی بیش از آنچه که باید باشند نشان داده میشوند.جایی که مسئول دریافت وجه نقداز مشتریان مسئوتل ثبت حسابهای آن نیز باشد کلاه به کلاه کردن نیز به سهولت انجام می شود برای جلوگیری از سوء استفاده در وجوه نقد بصورت کلاه به کلاه بهترین راه حل این است که از مشتریان شرکت خواسته شود که پرداختهای خود را مستقیماب حساب جاری شرکت نزد بانک واریز کنند بدین ترتیب هیچ کارمندی در شرکت نمی تواند وجوه پرداختی توسط رابرداشت نماید.
2-چک بازی یا حساب سازی
فرض کنید شخص با آگاهی از نداشتن موجودی از بابت بدهی خود چکی به تاریخ چند روز یا چند هفته دیگر صادر می کند از آنجا که نقد شدن چک مدتی به درازا می کشد صادر کنند چک فرصت میابد تا وجوه مربوط را تهیه و به حساب واریز کند اغلب واحدهای تجاری دارای چندین حساب بانکی هستند وگاه ناچارند مبالغی را از یک حساب به حساب دیگری منتقل کنند جهت این نقل وانتقال بین حسابهای بانکی چکی به حساب بانک موردنظر خوابانیده می شود که معمولا چند روز طول می کشد که وجه نقد از بانک مبدآب به بانک مقصد منتقل میشود.بدین ترتیب اگر این عملیات در پایان سال صورت گیرد چکی به حساب بانک مقصد صادر گردیده در دفاتر شرکت به تاریخ قبل از صورتهای مالی ثبت می گردد اما به دلیل اینکه نقد شدن آن چند روز طول می کشد پرداخت آن از حساب بانک مبدآدر سال بعد در دفاتر ثبت می شود و به همین دلیل منبع این چک تا زمان پرداخت آن که در سال بعد صورت میگیرد جزءموجودی هر دو حساب خواهد بود چک بازی یعنی سوءاستفاده از این فاصله زمانی جهت پنهان داشتن کسری وجوه نقد یا تامین نیازهای مالی بسیار کوتاه مدت .اساس کار این است که در بررسیهای حسابرسی دقت شود که افزایش در موجودی یک حساب همراه با کاهش در موجودی حساب دیگری باشد واین تغییر در دوره مالی یکسان در دفاتر ثبت گردد.
3-حساب آرایی وظاهر سازی
حساب آرایی به اعمالی اطلاق می گردد که صاحبکار درست قبل از تاریخ ترازنامه بعمل می آورد تا صورتهای مالی تصویربهتری از وضع مالی شرکت را ارائه دهداین کار می تواند در موردهر کدام از حسابها صورت گیرد که در برخی موارد موجب بهبود تصویر مالی شرکت میگردد پس عمل حسابآرایی بطور کلی یک نوع تحریف نمی باشد بلکه با توجه به نوع کاربرد آن حتی میتواند مفید هم باشد. به عنوان مثال در صورتی که شرکت در پایان سال حساب دریافتهای نقدی خود را نبنددوتا چند روز پس از سال مالی آن را باز نگه دارد مبلغ وجوه نقد مندرج در ترازنامه افزایش می یابد که این افزایش موجب تحریف صورتهای مالی می گردد زیرا مبلغ ارائه شده در ترازنامه وجوه نقد پس از تاریخ ترازنامه راهم شامل میشود یا بعنوان مثال یکی از اعضای هیئت مدیره شرکت در طول سال وامی از شرکت دریافت میکند ودر روز آخر سال مالی آنرا به شرکت می پردازد و چند روز بعد دوباره همان مبلغ را وام می گیرد این شاید در کل باعث تغییر در رقم کلی داراییها در ترازنامه نگردد زیرا این تغییربین دو حساب با ماهیت دارایی انجام می گیرد اماسبب ارائه صورتهای مالی گمراه کننده می گرددیا بعنوان مثال ممکن است صاحبکار حساب فروش راتا بعداز تاریخ ترازنامه بازنگهداردتا حجم فروش را زیاد نشان دهد به این ترتیب که کالاهای حمل شده در اوایل فروردین با صدورفاکتور فروش به تاریخ اسفند جزءفروشهای اسفندماه ثبت گردد یا ممکن است فروشهای واهی در حسابها ثبت گردد بی انکهکالایی در ازای فروشهای ثبت شده برای مشتریان ارسال شده باشد ونهایتا در سال بعد با برگشت دادن آن فروشها حسابهای دریافتی ایجادشده تصویه می گرددبرای پی بردن به این گونه حساب آراییها حسابرس حتما می بایست برگشت از فروشهای عمده را که در پایان سال اتفاق افتاده بررسی کند وهمچنین از بدهکاران در تاریخ ترازنامه تاییدیه دریافت کند.
4-انقطاع زمانی
انجام بررسیهایی که اطمینان دهد فعالیتها یا معاملات صورت گرفته در تاریخهای نزدیک به تاریخ صورتهای مالی به دوره مناسب ومربوط تعلق دارد در مورد وجوه نقد هدف از انقطاع زمانی این است که اطمینان حاصل شود که وجوه نقد منعکس در ترازنامه تمام دریافتهای چند روز آخر سال را در بر گرفته و هیچ گونه وجوهی از دریافتهای چند روز بعداز تاریخ ترازنامه در رقم ارائه شده وجود ندارد حسابرسان میتوانند با بررسی وجوه در راه که در صورت مغایرت بانکی پایان سال منعکس است و مطابقت آن با وجوهی که در اولین روز سال بعد در ستون بستانکار صورت حساب بانک ثبت شده از انقطاع زمانی وجوه نقد اطمینان حاصل کنند.
همچنین حسابرسان برای حصول اطمینان از انقطاع زمانی پرداختهای نقدی میتوانند شماره آخرین چک هر حساب بانکی را که در روز آخرسال صادر شده یاداشت کرده ودر مورد ارسال کلیه چکهای صادر شده برای بستانکاران از مدیریت شرکت سوال نمایند.
