مدیریت ریسک حسابرسی(تکنولوژی جدید)
ترجمه و تالیف حمید رضا ارجمندی
تعریف تکنولوژی حسابرسی:
تکنولوژی حسابداری عبارت است از دانش فنی ای که حسابرس بوسیله آن شواهد کافی حسابرسی جهت اظهار نظر حرفه ای خود فراهم می کند.
سیر تغییرات تاریخی تکنولوژی حسابرسی:
با توجه به تعریف تکنولوژی حسابرسی و شاخص های تعریف تکنولوژی حسابرسی را به ترتیب به شرح زیر می توان طبقه بندی کرد:
1- تکنولوژی حسابرسی مبتنی بر سندرسی
2- تکنولوژی حسابرسی مبتنی بر ترازنامه
3- تکنولوژی حسابرسی مبتنی برسیستم
4-تکنولوژی مدیریت ریسک حسابرسی (حسابرسی مبتنی بر ریسک)
توضیح اینکه سیر تغییرات تکنولوژی حسابرسی در کشور ما نیز تقریبا مطابق مراحل فوقالذکر است.
اهم دلایل تغییر در تکنولوژی حسابرسی:
اهم دلایل تغییر در تکنولوژی حسابرسی به شرخ زیر است:
الف-رشد کمی و پیچیدگی روز افزون فعالیت های مربوط به کسب و کار.
ب- بالا بردن قابلیت دفاع از گزارش های حسابرسی در مراجع ذیربط و ذیصلاح.
ج- بالا بردن اعتماد عمومی نسبت به گزارش های حسابرسی.
د- وجود چالش های ناشی از مشتری رقابت و تغییر.(عمدتا کاهش زمان و هزینه های انجام کار).
بررسی اجمالی مراحل چهار گانه تغییرات تکنولوژی حسابرسی:
1- تکنولوژی حسابرسی مبتنی بر سندرسی
اهم مواردی که در این تکنولوژی صادق است:
الف- کار برگ های سندرسی عمده شواهد حسابرسی را تشکیل میدهد ودر واقع سند رسی مبنای اصلی کار حسابرسی است.سندرسی
از نقطه نظر بررسی مستندات و دقت ثبتهای حسابداری انجام شدهو همچنین مشتمل بر کنترل محاسبات بررسی طبقه بندی رویداد
های مالی و تطبیق صورت های مالی با دفاتر می باشد.
ب- صرفا سوابق ارایه شده به حسابرس مورد بررسی قرار می گیرد.(به صورت نمونه ای یا کامل)
ج- مواردی از قبیل کنترل های داخلی تحلیل اقلام صورت های مالی و اثبات اقلام صورت های مالی مورد توجه قرار نمیگیرد.
2- تکنولوژی حسابرسی مبتنی بر ترازنامه
اهم مواردی که در این تکنولوژی صادق است:
الف- کوشش بر اثبات اقلام مندرج در ترازنامه متمرکز شده و توجه به دفاتر ثبت اولیه معاملات و رویداد هایمالی از اهمیت کمتری برخوردار است.
ب- فرض بر این است که وجود دارایی ها و بدهی ها موید وقوع معاملات و رویداد های مالی و نقل و انتقال رویداد های مالی مربوط است.
ج- صرفه جویی در زمان حسابرسی نسبت به تکنولوژی قبلی.
د- شواهدی حاکی از اعتبار معاملات و رویداد های مالی ثبت شده فراهم نمی شود.
ه-حسابرس قاذر به کسب اطمینان لازم دررابطه با عدم وقوع موارد مهم اشتباه وتقلب نخواهد بود.
3- تکنولوژی حسابرسی مبتنی بر سیستم:
اهم مواردی که در این تکنولوژی صادق است:
الف- ویژگی اصلی این تکنولوژی اتکا بر سیستم کنترل های داخلی به عنوان مبنایی جهت حصول اطمینان از قابلیت اعتماد به اطلاعات منعکس شده درحساب ها است.
ب- در این تکنولوژی کنترل های داخلی به عنوان یک منبع جدید شواهد حسابرسی در کنار آزمون های محتوا نقشی اساسی دارد.
ج- در این تکنولوژی بر اساس ارزیابی کنترل های داخلی سطح اطمینان لازم تعیین و سپس حجم شواهد حسابرسی متناسب با سطح اطمینان مذکور مشخص میشود.
4-تکنولوژی مدیریت ریسک حسابرسی (حسابرسی مبتنی بر ریسک)
اهم مواردی که در این تکنولوژی صادق است:
الف- ویژگی اصلی این تکنولوژی ارایه یک مدل ریاضی در مورد ارتباط ریسک های شناخته شده و فراهم نمودن دیدگاه استراتژیک در مورد انجام عملیات حسابرسی است.
ب- نمودار نحوه کلی حسابرسی بر اساس تکنولوژی مدیریت ریسک حسابرسی در صفحه بعد منعکس شده است.
ج- در مورد تعریف مدیریت ریسک حسابرسی و مزایای این تکنولوژی در بند های بعدی این فصل توضیحات بیشتری ارایه شده است.
تعریف مدیریت ریسک حسابرسی
مدیریت ریسک حسابرسی یعنی اداره و کنترل ریسک قابل پذیرش حسابرسی به منظور دستیابی به پایینترین سطح اطمینان لازم.
مزایای مدیریت ریسک حسابرسی
اهم مزایای ریسک حسابرسی به شرح زیر است:
1- تدوین استراتژی کلی حسابرسی عینی و عملی می شود.(ارتباط سطح اطمینان سطح اهمیت وپیشبینی زمان و قیمت تمام شده ارایه خدمات)
2- کاهش قیمت تمام شده ارایه خدمات
3-کاهش زمان انجام عملیات حسابرسی
4-افزایش انگیزه های حرفه ای کارکنان (افزایش رضایت کارکنان).
5-مساعدت بیشتر در فراهم کردن شواهد کافی جهت اظهار نظر در چارچوب استاندارد های مربوط.
6- افزایش اعتبار گزارش های حسابرسی صادره.
7- ایجاد امکان مکانیزه کردن بخش غیر قضاوتی عملیات حسابرسی.
8- افزایش کیفیت و فراهم کردن امکان کنترل کیفیت موثرتر.
9- افزایش رضایت مشتری.
10- تکنولوژی حسابرسی مبتنی بر سیستم(با استفاده از روش نمونه گیری آماری در مقایسه با روش نمونه گیری قضاوتی)موجب افزایش حجم رسیدگسها می شود. لیکن تکنولوژی مدیریت ریسک حسابرسی تا حد قابل ملاحظه ای این مشکل را رفع می کند.
ریسک قابل پذیرش حسابرسی در مسیر تغییرات تاریخی تکنولوژی حسابرسی
ریسک قابل پذیرش حسابرسی در همه تکنولوژی های حسابرسی که در قبل معرفی شده است وجود دارد لیکن براساس تکنولوژی مدیریت ریسک حسابرسی در واقع بیشترین کنترل بر ریسک قابل پذیرش حسابرسی اعمال می شود. دراین تکنولوژی حسابرس قادر است به پایین ترین سطح اطمینان لازم در چارچوب ریسک های شناخته شده دسترسی پیدا کند.
لازم به یاداوری است که حسابرس در استفاده از تکنولوژی های قبلی نیز ناچارا میباید سطح اطمینان مورد لزوم را تعیین کند یعنی در حال اظهار نظر حسابرس بر مبنای اطمینانی نسبی صورت می گیرد و تحت هیچ شرایطی نمی توان بطور قطعی وبا اطمینان صد در صد در مورد صورت های مالی اظهار نظر کرد.
