صورت جریان وجه نقد
لزوم تهیه صورت جریان وجوه نقد
سرمایه گذاران عمدتا به سود خالص به عنوان راهنمایی در تعیین سلامت مالی واحد تجاری و نیز پیش بینی های کسب سودهای آتی می نگرد.
فرض کنید شرکتی از لحاظ سودآوری موقعیت مناسبی دارد و حتی در برخی دوره ها سودآوری آن رشد داشته است.
صورت جریان وجوه نقد یکی از مهمترین ابزار تحلیلی برای اعتبار دهندگان ، سرمایه گذاران و تمام استفاده کنندگان صورتهای مالی محسوب می شود که به آنها در تعیین موارد زیر کمک میکند.
1.توانایی واحد تجاری در ایجاد جریان های نقدی درآینده
2. ظرفیت واحد تجاری جهت ایفای تعهدات خود از طریق وجوه نقد
3. نیازهای تامین مالی خارجی آتی واحد تجاری
4. میزان موفقیت واحد تجاری در مدیریت صحیح فعالیت های سرمایه گذاران
5. اثر بخشی واحد تجاری در اجرای استراتیژی های تامین مالی و سرمایه گذاری
هدف صورت جریان وجوه نقد
نخستین هدف صورت جریان وجوه نقد تهیه ی اطلاعاتی در ارتباط با دریافت ها و پرداخت های نقدی واحد تجاری در طی یک دوره حسابداری می باشد.
دومین هدف آن تهیه اطلاعاتی با مبانی نقدی در ارتباط با فعالیت های عملیاتی ، سرمایه گذاری و تامین مالی واحد تجاری است.
بنابراین صورت جریان وجوه نقد گزارشی از دریافت های نقدی ، پرداخت های نقدی و خالص تغییرات در نتایج نقدی ناشی از فعالیت های عملیاتی ، مالیات بر درآمد ، بازدید سرمایه گذاری ، سرمایه گذاری و تامین مالی شرکت در طی یک دوره حسابداری است.
در واقع اطلاعات صورت جریان وجوه نقد به سرمایه گذاران در پاسخ به این پرسش ها کمک می کند.
1.شرکت چگونه وجوه خود را به دست می آورد؟
2.وجوه کسب شده در چه بخش های به مصرف رسیده است؟
3.تغییر در مانده ی وجه نقد چکونه تشریح می شود؟
صورت جریان وجوه نقد به هریک از پرسش های مهم بالا با تلخیص ، طبقه بندی ، گزارش جریان های ورودی و خروجی وجه نقد در هر دوره حسابداری پاسخ می گوید.
طبقه بندی جریان های نقدی
صورت جریان وجوه نقد برای انعکاس تغییر در جریان نقد طی سال طراحی شده است.
در این میان ، تعریف وجه نقد از اهمیت بالایی برخوردار است.
وجه نقد به موجودی نقد و سپرده های دیداری نزد بانک ها و موسسات مالی اعم از ریالی و ارزی شامل سپرده های سرمایه گذاری کوتاه مدت بدون سررسید اطلاق می گردد.
طبق استانداردهای حسابداری ایران ، صورت جریان وجه نقد باید به ترتیب منعکس کننده جریان های نقدی طی دوره تحت سرفصل های اصلی زیر باشد:
الف: فعالیت های عملیاتی
ب: بازده سرمایه گذاری ها و سود پرداختی بابت تامین مالی
ج: مالیات بر درآمد
د: فعالیت های سرمایه گذاری
ه: فعالیت تامین مالی
صورت جریان وجوه نقد همچنین باید شامل صورت تطبیق مانده ی اول دوره پایان دوره وجه نقد باشد در ادامه به تشریح طبقات مختلف صورت جریان وجوه نقد می پردازیم:
1.جریان های نقدی ناشی از فعالیت های عملیاتی
شامل وجه نقد متاثر از عملیاتی است که در تعیین سود خالص بکار میروند برای مثال دریافتهای نقدی بابت فروش کالا و خدمات و نیز پرداختهای نقدی به عرضه کنندگان جهت تحصیل موجودی و کارمندان جهت هزینه ها.
مبلغ جریانهای نقدی ناشی از فعالیتهای عملیاتی،یکی از شاخصهای اصلی ارزیابی توانایی فعالیتهای عملیاتی شرکت در ایجاد وجه نقد کافی جهت بازپرداخت وامها،نگه داشت توان عملیاتی و پرداخت سود سهام است.
موارد منعکس در این طبقه از صورت جریان وجوه نقد و جریانهای ورودی و خروجی وجه نقد مرتبط با سود عملیاتی است.
نمونه ای از جریانهای نقدی معمول که در این طبقه قرار میگیرند شامل:
1.مشتریان حاصل فروش کالا و ارائه خدمات
2.سایر درآمدهای عملیاتی مانند وجه نقد دریافتی حاصل از حق الامتیاز،حق الازحمه و کارمزد
3.بابت قراردادهای منعقد شده با اهداف تجاری و عملیاتی
4.به فروشندگان کالا و خدمات
5.بابت حقوق و دستمزد
6.بابت مزایای پایان خدمت کارکنان
7.بابت قراردادهای منعقدشده با اهداف تجاری و عملیاتی
تفاوت بین جریانهای ورودی و جریانهای خروجی عملیاتی وجه نقد،خالصص جریان وجوه نقد ناشی از فعالیتهای عملیاتی نامیده میشود.
بسیاری از تحلیلگران،این مبلغ را بیش از سایر مبالغ دیگر مورد توجه قرار میدهند.زیرا این مبلغ معیار اندازه گیری سود خالص عملیاتی بر مبنای نقدی است.
برای گزارش فعالیتهای عملیاتی دو روش وجود دارد:
الف:روش مستقیم
در این رویکرد خالص جریان نقدی ناشی از فعالیتهای عملیاتی با جمع تک تک جریانهای ورودی نقدی
خروجی بدست میاید.برتری اصلی این رویکرد انعکاس جداگانه دریافها و پرداختهای نقدی انجام شده در دوره های گذشته میتواند در براورد جریانهای نقدی آتی مفید واقع شود.لیکن این رویکرد با ارائه جزئیات مربوط به خالص جریانهای نقدی ناشی از فعالیتهای نقدی به این امر کمک میکند.
نحوه ی عمل در روش مستقیم به این صورت است که با در اختیار داشتن مانده ی ابتدا و پایان دوره حسابهای دفترکل و تعدیل حسابهای صورت سود و زیان تعهدی،به جریانهای نقدی ناشی از فعالیتهای عملیاتی دست می یابیم.
ب:روش غیر مستقیم
این رویکرد با سود عملیاتی شروع و با انجام تعدیلاتی به شرح زیر به خالص جریان نقدی ناشی از فعالیت های عملیاتی دست میابیم .