براورد احتمال خطر کنترل و طراحی آزمونهای اضافی کنترلها
حسابرسان بعد از شناسایی شرایط کلی کنترل در سازمان صاحبکار ، گردش فعالیتها در سیستم کامپیوتر و روشهای اصلی کنترل ، خواهند توانست یک ارزیابی مقدماتی از قابلیت اتکای کنترلهای حسابداری صاحبکار به عمل آورند اگر معلوم شود که کنترلهای مزبور مبنای کافی برای کاهش بیشتر احتمال خطر کنترل را تامین نمی کند ، حسابرسان ازمونهای اضافی کنترلها را اجرا نخواهند کرد . از طرف دیگر ف اگر معلوم شود که کفایت کنترلها به میزانی است که تلاش حسابرسی لازم را برای اجرای آزمونهای اضافی کنترلها در کاربرگهای خود منعکس خواهند کرد . کنترلهای کامپیوتری اغلب با استفاده از نمودگردهای سیستم با پرسشنامه کنترلهای داخلی که برای این منظور طراحی شده است ، ثبت می شود .
نمودگر سیستم . همان گونه که در فصل 5 توضیح داده شد ، نمودگر سیستم ف رایج ترین روش تشریح سیستم کنترل داخلی در کاربرگهای حسابرسی است . یکی از مزایای استفاده از نمودگر در حسابرسی سیستمهای کامپیوتری این است که مرکز کامپیوتر در اجرای بخشی از استانداردهای مستند سازی باید نمودگرهای سیستم را تهیه کرده باشد .
برای نمونه : یک نمودگر سیستم برای عملیات فروش حسابهای دریافتنی و دریافت وجوه نقد در شکل 2-6 نشان داده شده است . توضیحات زیر در مورد روشها و مراحل پردازش در نمودگر مزبور می تواند برای مطالعه ان مفید واقع شود
1- سفارش های فروش از نمایندگان دریافت می شود و فاکتور فروش در پایانه هوشمند صادر می گردد . پایانه ضمن صدور فاکتورهای فروش یک نوار فعالیت های فروش را نیز تهیه می کنند . دو نسخه از فاکتور فروش برای مشتری و یک نسخه به قسمت ارسال کالا فرستاده می شود و یک نسخه هم در بایگانی ناپیوسته نگهداری می گردد . سپس اطلاعات روی نوار به ترتیب مناسبی مرتب و به نوار دیگری منتقل می شود .
2. هر یک از مدارک پرداخت مشتریان و جمع کنترل هر دسته اطلاعات از مامورین وصول ، دریافت می شود و صحت جمع دسته ها کنترل می گردد . اطلاعات مدارک پرداخت در کارتها منگنه شده و کارتها غلط گیری می شود . پس از تطبیق جمع کنترل هر دسته ، اطلاعات دسته از کارتهای منگنه شده به نوار منتقل می شود . اطلاعات این نوار نیز به نوبه خود به ترتیب مناسبی مرتب و به نوار دیگری منتقل می گردد .
3. پرونده اصلی حسابهای دریافتنی با اطلاعات هر دو نوار فعالیتهای فروش و نوار عملیات دریافتهای نقدی بهنگام می شود . ضمن بهنگام کردن پرونده اصلی حسابهای دریافتنی گزارش اشتباهات تهیه و پیامهای مربوط به رانش برنامه ، روش ماشین تحریر میز فرمان نوشته می شود .
مستند سازی صاحبکار از عملیات کامپیوتری ، معمولاض هم شامل نمودگرهای برنامه و هم نمودگرهای سیستم است . نمودگر برنامه ، تفصیل منطق هر برنامه کامپیوتری خاص را نشان می دهد . حسابرسانی که قادر باشند نمودگرهای برنامه را تفسیر کنند می توانند کنترل برنامه های هر کاربرد کامپیوتری را ارزیابی و نسبت به اطلاعات خروجی کامپیوتر نتیجه گیری کنند .
پرسشنامه کنترلهای داخلی برای سیستم های کامپیوتری
کاربرد پرسشنامه کنترل های داخلی در فصل 5 بحث شد . در حسابرسی سیستم های کامپیوتری مناسب ترین برای مطالعه کنترل های سازمانی و کنترل های مربوط به اطلاعات ورودی و خروجی پرسشنامه کنترل های داخلی است . پرسشنامه برای بررسی کفایت کنترل های برنامه ای مناسب نیست چون معمولا حسابرس و پاسخ دهند ه هر دو نمی دانند چه موقع کنترل های برنامه کافی نخواهد بود .