صورت حساب زیان جامع ،خلاصه گزارشی است که تمامی تغییرات در حقوق صاحبان سهام به جز آورده صاحبان سرمایه و ستاند ه (کاهش در حقوق صاحبان سرمایه ناشی از انتقال دارایی ها به صاحبان سرمایه یا ایجاد بدهی در قبال آنها به منظور کاهش حقوق مالکانه و یا توزیع سود) را ارائه می کند.
به طور کلی سود جامع تغییر در خالص دارایی های شرکت طی یک دوره مالی است که ناشی از عواملی به جز مبادلات سرمایه ای است.
عملکرد واحد تجاری از طریق صورت سود و زیان و صورت سود و زیان جامع ، ارائه کلیه درآمد ها و هزینه های شناسایی شده طی یک دوره مالی می باشد. سود جامع تغییر در خالص دارایی های شرکت طی یک دوره مالی است که ناشی از عواملی به جز مبادلات سرمایه ای است . سود جامع گرایش به لحاظ کردن سود اقتصادی دارد .
به طور کلی می توان روابط سود خالص و سود جامع را به صورت زیر نشان داد :
مالیات – اقلام غیر مترقبه + سود حاصل از عملیات عادی = سود خالص دوره جاری
سایر اقلام سود جامع + سود خالص دوره = سود جامع دوره جاری
تعدیلات سنواتی + سود جامع دوره جاری = کل سود جامع از تاریخ گزارشگری قبلی
تمرکز اصلی صورت سود و زیان دوره بر درآمد ها و هزینه های عملیاتی است.اما اغلب هزینه ها و درآمد های نیز وجود دارند که به طور مشخص مستقیما به حساب حقوق صاحبان سرمایه منظور می شود . این گونه اقلام چون در تصمیم گیری اقتصادی استفاده کنند گان صورت های مالی موثر است، در صورت سود و زیان جامع گزارش می شود .
همان گونه که از تعاریف بالا مشخص است، صورت سود و زیان جامع شامل سه قلم کلی است :
الف) سود خالص دوره جاری
ب ) سایر اقلام سود جامع ( سایر هزینه ها و در آمد های شناسایی شده )
ج ) تعدیلات سنواتی
سایر اقلام سود جامع خود شامل موارد زیر است:
• در آمد ها و هزینه های تحقق نیافته ناشی از تغییرات ارزش دارایی ها و بدهی های که اساسا به منظور قادر ساختن واحد تجاری به انجام عملیات به نحو مستمر نگهداری می شود و به موجب استاندارد های حسابداری مربوط مستقیما به حساب حقوق صاحبان سرمایه منظور می شود ( از قبیل درآمد ها و هزینه های ناشی از تجدید ارزیابی دارایی های ثابت مشهود ).
• در آمد ها و هزینه های که طبق استاندارد های حسابداری به استناد قوانین آمر مستقیما در حقوق صاحبان سرمایه منظور می شود ( از قبیل ما به تفاوت حاصل از تسعیر دارایی ها و بدهی های ارزی شرکت های دولتی ( ماده 136 قانون محاسبات عمومی ).
صورت سود و زیان جامع به عنوان یک صورت مالی اساسی باید به طور جداگانه ارائه شود و هر گاه اجزای صورت سود و زیان جامع محدود به سود یا زیان خالص دوره و تعدیلات سنواتی باشد.
ارائه صورت سود و زیان جامع ضرورت ندارد. در چنین حالتی باید در یادداشتی ذیل صورت سود و زیان دوره ، عدم لزوم ارائه صورت سود و زیان جامع افشا شود .
شماره 130 ، روش خاصی برای ارائه اقلام سود و زیان جامع ارائه نشده است. SFASطبق
اما این بیانیه مقرر میکند که اقلام صورت سود و زیان جامع باید در یک صورت مالی حتما منعکس شود . سه شکل قابل ارائه مورد پذیرش به شرح زیر هستند :
1- به عنوان ادامه صورت سود و زیان
2- در قالب یک صورت مالی جداگانه
3- در صورت مالی دیگر ، مانند صورت تغییرات در حقوق صاحبان سرمایه
تعدیلات تسعیر ارز برای شرکتهای غیر دولتی در سود و زیان دوره منظور میشود . اگر شرکت دولتی باشد، تعدیلات تسعیر ارز به حساب اندوخته تسعیر دارایی ها و بدهی های ارزی منظور و در سر فصل حقوق صاحبان سرمایه طبقه بندی میشود .
همچنین خالص تفاوتهای تسعیری که موجب تغییر اندوخته تسعیر طی دوره گردیده است ، در صورت سود و زیان جامع دوره منعکس می شود .
در مورد زیان تحقق نیافته سرمایه گذاری های بلند مدت چنین میتوان گفت که اگر قبلا در محاسبه سود دوره لحاظ شده باشد ، دیگر نیازی به ارائه آن در سود و زیان جامع نیست .
منبع : حسابداری میانه 1: تالیف دکتر شکر اله خواجوی و ابراهیم ابراهیمی
