مفهوم هزینه سرمایه بر این فرض استوار است که هدف یک شرکت عبارت است از به حداکثر رسانیدن ثروت سهامداران. رعایت این اصل باعث خواهد شد که از هزینه سرمایه (با توجه به نوع کاربرد آن)مفاهیم دیگری را مطرح کنیم.
هر شرکتی دارای ریسک و بازده مخصوص به خود است(البته مقصود شرکتی است که هدفش تحصیل سود باشد). هر یک از گروه های سرمایه گذار،مثلا دارندگان اوراق قرضه،سهام ممتاز و سهام عادی، خواهان میزانی از نرخ بازدهی هستند که در خور ریسک مربوط به آن باشد.
هزینه سرمایه عبارت تست تز حداقل نرخ بازدهی که شرکت باید به دست آورد تا بازده مورد نظر سرمایه گذاران در شرکت تامین شود.
شاید بتوان مهمترین کاربرد مفهوم هزینه سرمایه را به طریق زیر بیان کرد:اگر نرخ بازده سرمایه گذاری یک شرکت از هزینه سرمایه اش بیشتر باشد و اگر بدون بالا رفتن درجه ریسک این میزان بازده افزایش یابد،ثروت سهامداران افزایش خواهد یافت. دلیلی که در این خصوص اقامه می شوداین است که اگر نرخ بازده شرکت از هزینه سرمایه آن بیشتر شود،دارندگان اوراق قرضه و سهام ممتاز به نرخ بازده ثابت مورد نظر خواهند رسید،باقیمانده نرخ بازده در اختیار صاحبان سهام عادی قرار خواهد گرفت که از نرخ بازده مورد توقع آنان بیشتر خواهد بود. بنابراین ، می توان سود مازاد را به چندین طریق به مصرف رسانید:
1-شرکت از طریق پرداخت سود سهام بیشتر،این مبلغ را بین سهامداران عادی تقسیم کند؛
2-شرکت این سود را مجددا در شرکت سرمایه گذاری کند و بدین طریق،نرخ بازده دوره های بعد را افزایش دهد؛
3- ترکیبی از این دو روش
در نتیجه،مطلوبیت سهام عادی (از نظر سهامداران)بیشتر می شود و افزایش تقاضا منجر به افزایش قیمت سهام عادی در بازار می گردد. بدین طریق،ثروت سهامداران افزایش خواهد یافت و هدف شرکت تامین می گردد.
اگر بین هزینه سرمایه و موضوع به حداکثر رسانیدن ثروت سهامداران ارتباط بر قرار گردد،می توان هزینه سرمایه را به طریق دیگری تعریف کرد. برای مثال،می توان هزینه سرمایه رابه این طریق تعریف کرد:حداقل نرخ بازدهی که شرکت باید تحصیل کند تا اینکه در ارزش شرکت تغییری صورت نگیرد،یعنی ارزش شرکت کماکان حفظ گردد. در چنین تعریفی که از هزینه سرمایه داده می شود،مساله نرخ سر به سر مورد توجه قرار می گیرد. اگر شرکت به هزینه سرمایه دست نیابد، ارزش اوراق بهدار شرکت کاهش خواهد یافت. بر عکس، اگر نرخ بازده شرکت از هزینه سرمایه بیشتر شود،ارزش بازار شرکت افزایش خواهد یافت. در این متن، ارزش بازار برابر است با مجموع ارزشهای بازار اوراق بهاداری که آن منتشر کرده است. چنین تعریفی از هزینه سرمایه را به این صورت بیان می کنند: نرخ بازدهی که مانع تغییر ارزش سهام عادی شرکت گردد.
بر اساس دومین تعریفی که از هزینه سرمایه داده می شود،هزینه سرمایه با فرایند بودجه بندی سرمایه ای شرکت ارتباط پیدا می کند. هزینه سرمایه به عنوان نرخ تنزیلی که برای ارزیابی و قضاوت در مورد پروژه های مختلف سرمایه گذاری به کار می رود تعریف می شود. اگر پروژه هایی مورد قبول شرکت قرار گیرند که نرخ بازده آنها از هزینه سرمایه شرکت بیشتر است،ارزش شرکت افزایش خواهد یافت.به همین نحو،اگر نرخ بازده پروژه هایی از هزینه سرمایه شرکت کمتر باشد،ارزش شرکت کاهش خواهد یافت. بنابراین ،کاربرد دیگر هزینه سرمایه ارزیابی پروژه های سرمایه ای است.
منبع:
مدیریت مالی-ترجمه جهانخانی علی وپارسائیان علی- جلد دوم- چاپ چهارم- 1387
