تالار گفتگوی حسابداری
حسابداری => دوره کارشناسی و آمادگی کارشناسی ارشد حسابداری => حسابرسی => نويسنده: ghasemzadeh در دسامبر 02, 2012, 17:04:39
-
تهیه و تنظیم صورتهای مالی از روی مدارک ناقص و اصلاح اشتباهات
مقدمه
به کار گیری و گستردگی سیستم حسابداری هر یک از واحدهای تجاری بسته به تنوع و گستره ی عملیات آن متغیر است.چنانچه شرکت با گروه های مختلفی در ارتباط باشد، نسبت به زمانی که مراودات در سطح محدودی است به سیستم های اطلاعاتی به مراتب پیشرفته تری نیاز خواهد داشت.سیستم حسابداری در شرکتهایی که دارای گردش عملیات محدود می باشند، ممکن است به اندازه ی مقدماتی باشد که حتی اصول مورد استفاده در حسابداری دو طرفه نیز در آن رعایت نگردد.
سیستم ثبت یک طرفه و مدارک ناقس
یک سیستم ثبت یک طرفه حسابداری، سیستمی است که در آن صرفاً یک طرف معامله ثبت می شود برای مثال هنگامی که یک کالا به فروش می رسد صرفاً میزان طلب از مشتری ثبت می شود بدون آن که حسابی تحت عنوان فروش شناسایی شود. مدارک ناقص اصطلاحی است که به وضعیتی اشاره دارد که دفاتر به طور عادی در سیستم ثبت دو طرفه نهداری شده، اما بنا به دلایلی نظیر غفلت و یا در اثر حوادث ناقص شده اند. چه سیستم ثبت یک طرفه باشد و چه مدارک ناقص شده باشد تهیه ی صورتهای مالی بر اساس آنها تا حدودی متفاوت از فرایند عادی تهیه ی صورتهای مالی در سیستم دو طرفه خواهد بود.
حسابداری یک طرفه به جز مواردی که حجم مبادلات واحد تجاری محدود می باشد، روشی ناکارآمد محسوب می شود و دارای محدودیت های زیر است:
1-اطلاعات لازم را جهت برنامه ریزی و کنترل در اختیار مدیریت قرار نمی دهد.
2-فقدان دفترداری منظم و دقیق می تواند به عدم کارایی در اداره و کنترل منابع اقتصادی منجر شود.
3-ابزاری برای کنترل اشتباهات دفترداری به گونه ای که در سیستم دو طرفه موجود است، فراهم نمی آورد.
4-این سیستم به ندرت کلیه مبادلات را ثبت می کند، به ویژه بیشتر مبادلات داخلی معمولاً از قلم می افتد.
5-از آنجا که حسابی برای اغلب عناصر ترازنامه و صورت سود و زیان وجود ندارد امکان از قلم افتادن اطلاعات با اهمیت همیشه وجود ندارد.
6-چون اطلاعات تفصیلی برای کلیه دارایی ها، برای مثال موجودی کالا وجود ندارد و به طور شفاهی در اختیار مالک می باشد، احتمال سوء استفاده و اختلاس بسیار بالاست.
به دلیل نبودن یا ناقص بودن دفتر کل و بسیاری از مدارک لازم، برای تهیه صورتهای مالی در چنین شرکتهایی با مشکل مواجه می شویم بنابراین باید با همان اطلاعات محدود، اقدام به تهیه گزارش های مالی شود. به هر حال در تهیه صورتهای مالی از روی مدارک ناص و سیستم های یک طرفه باید به نکات زیر توجه داشت:
1-رعایت فرم استاندارد گزارش های مالی در چنین شرمتهایی لازم نیست، زیرا گزارش های مالی بر اساس اطلاعات محدود تهیه می شود به عبارت دیگر استفاده کنندگان افراد درون سازمانی هستند و برای آنهانتیجه کار اهمیت دارد نه محتوای مدارک.
2-این تکنیک ها ابزارهای متعارفی هستند و لزوماً در تمامی موارد کاربرد ندارند و هر مدرک ناقصی کاربرد مربوط به خود را دارد.
منابع مورد استفاده چهت یافتن اطلاعات مفقود شده
به منظور تهیه و تنظیم صورتهای مالی با استفاده از مدارک ناقص و سیستم یک طرفه، می توان با تسلط بر اصول و قواعد حسابداری و روابط موجود بین اطلاعات مالی با تکیه بر مدارک و شواهد موجود به استنتاج سایر اطلاعات موجود پرداخت و در نهایت صورت ها و گزارش های مالی را تهیه و تنظیم نمود.
اطلاعات مورد نیاز غالباً از مدارک زیر قابل دریافت می باشد:
1-صورت حساب های بانکی
2-وجوه نقدی موجود در صندوق
3-شمارش موجودی کالا
4-قراردادهای شرکت
5-صورتحساب های خرید و فروش
6-اسناد هزینه
7-دسته چک مالکان شرکت
واحدهای اقتصادی، بیشتر وجوه نقد خود را در بانک ها نگهداری می نمایند و مخارج عمده را نیز از طریق همین حسابها پرداخت می نمایند. بنابراین، بهترین نقطه شروع در این گونه شرکتها دفتر دریافت ها و پرداختهای نقدی است. برای تهیه گزارش های مالی از روی مدارک ناقص ابتدا ترازنامه اول دوره را تهیه می کنیم تا بتوانیم سرمایه اول دوره را به دست آوریم سپس با محاسبه ی سود و مانده های پایان دوره حساب های ترازنامه ای، ترازنامه پایان دوره را تهیه می کنیم.
خرید و فروش نسیه
برای محاسبه سود عمده ترین اقلام مورد نیاز، مبلغ فروش و بهای تمام شده ی کالای فروش رفته است. میزان فروش نسیه شرکت را می توان با استفاده از حساب بدهکاران و با توجه به اقلام دریافت شده بابت مطالبات در طی یک دوره مالی محاسبه نمود.
منبع
حسابداری میانه، میثم قاسمی، سید حسین حسینی